Yürüyen köpekbalığı bir kez daha şaşırttı: Neredeyse hiç enerji harcamıyor

Biology Open adlı hakemli bilimsel dergide yayımlanan çalışmada, normalde hayvanlar için en yüksek enerji maliyetlerinden biri olarak kabul edilen üremenin, bu türde 'neredeyse bedava' gerçekleştiği belirtildi. Araştırmacılara göre bu durum, okyanuslardaki enerji kullanımı, evrimsel uyum ve üreme dengelerine dair yerleşik kabulleri sorgulatıyor.

Epaulet köpekbalıkları, yüzmek yerine deniz tabanında “yürüyerek” ilerlemeleriyle tanınıyor. Esnek göğüs ve karın yüzgeçlerini kullanarak mercan resifleri arasında sürünerek hareket edebilen bu tür, dar yarıklardan geçebiliyor ve diğer avcıların ulaşamadığı alanlara girebiliyor. Gelgit sırasında sular çekildiğinde kısa süreliğine açıkta kalan resifler veya kara parçaları arasında da hareket edebilmeleri, onları benzersiz kılıyor.

9 MİLYON YIL ÖNCE ORTAYA ÇIKTILAR

Bu köpekbalıkları aynı zamanda düşük oksijenli ortamlara karşı olağanüstü dayanıklılık gösteriyor. Kalp atışlarını ve solunumlarını yavaşlatabilen epaulet köpekbalıkları, beynin bazı bölgelerine giden kan akışını geçici olarak azaltarak çoğu balığın hayatta kalamayacağı koşullarda yaşamını sürdürebiliyor.

Dünyada bilinen dokuz 'yürüyen köpekbalığ'” türünün tamamı Avustralya, Endonezya ve Papua Yeni Gine çevresinde bulunuyor ve genetik analizler bu grubun yaklaşık 9 milyon yıl önce ortaya çıktığını gösteriyor.

ZORLU ORTAMDA YAŞIYORLAR

Araştırmacılar, sığ ve sıcak mercan resiflerinin dalgalanan besin kaynakları, düşük oksijen seviyeleri ve yoğun avcı baskısı nedeniyle son derece zorlu ortamlar olduğuna dikkat çekiyor.

Epaulet köpekbalıklarının bu koşullarda hayatta kalabilmek için yüksek bir enerji verimliliği geliştirdiği düşünülüyor. Ancak yeni bulgular, bu verimliliğin yalnızca hareket ve solunumla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor.

'NEREDEYSE BEDAVA'

James Cook Üniversitesi’nden Jodie Rummer, Discover dergisine yaptığı açıklamada, üremenin normalde hayvanlar için 'nihai yatırım' olarak görüldüğünü belirterek, karmaşık yumurta üretimi sırasında enerji kullanımında belirgin bir artış beklediklerini söyledi. Ancak yapılan ölçümlerde, metabolik hızda hiçbir artış gözlenmediğini ve grafiğin tamamen düz seyrettiğini ifade etti.

Araştırma kapsamında beş dişi epaulet köpekbalığı, üç haftalık bir üreme döngüsü boyunca gözlemlendi. Sıcaklığı kontrol edilen büyük tanklarda tutulan hayvanların oksijen tüketimi, kan değerleri ve hormon seviyeleri üreme öncesinde, sırasında ve sonrasında ölçüldü.

Her döngüde genellikle iki yumurta üreten köpekbalıklarının, eylül-aralık ayları arasındaki yoğun yumurtlama döneminde bile metabolizma, kan kimyası veya hormon düzeylerinde kayda değer bir değişiklik göstermediği saptandı.